Main menu

ISO 9001:2015 Risk Ve Fırsatlar Prosedürü

Çok
#1868 Yazan: immortal
immortal konu oluşturdu: ISO 9001:2015 Risk Ve Fırsatlar Prosedürü
1.0. AMAÇ
• IATF 16949:2016 Kalite Yönetim Sistemi kapsamında risk ve fırsat belirleme faaliyetleri için risk ve fırsat değerlendirme uygulamaları ile ilgili esasları tanımlamak amacıyla hazırlanmıştır.

2.0. KAPSAM
• Kalite yönetim sistemindeki prosesleri, kuruluşun bağlamı beyanını ve ilgili taraflarından kaynaklanabilecek risk ve fırsatları kapsar.

3.0. SORUMLULAR
• Prosedürün uygulanmasından, kalite yönetim sistemi kapsamında belirlenen proseslerin yürütüldüğü birim yöneticileri sorumludur.

4.0. TANIMLAR
• Bu prosedürde geçen;
Risk: Belirsizliğin hedefler üzerindeki etkisini,
Fırsat: Riskin olumlu yanları ve sağlayabileceği olası kazançları,
Olasılık: Bir olayın belirli bir zaman diliminde gerçekleşmesi durumunu,
Şiddet/Etki: Bir olayın meydana gelmesi halinde, hedef ve faaliyetler üzerinde yaratacağı sonucu,
Risk Analizi: Riskin doğasını anlama ve risk seviyesini belirleme sürecini,
Risk Değerlendirilme: Hedeflerin elde edilmesine yönelik olan risklerin tanımlanması ve analiz edilmesini,

5.0. GÖREVLER

Üst Yönetimin Görevleri:
• Kalite yönetim sistemi şartlarının, kuruluşun prosesleri ile entegre olduğunu güvence altına almak,
• Risk temelli düşünmenin kullanımını teşvik etmek,
• Kalite yönetim sisteminin amaçlanan çıktılarına ulaşmasını güvence altına almak,
• İyileştirmeyi teşvik etmek,
Kalite Bölümünün Görevleri:
• Risk ve fırsatların değerlendirilmesi çalışması için ekip kurmak,
• Risk ve fırsatların değerlendirilmesi çalışmalarında görev alacak kişilerin ihtiyaç duydukları her türlü bilgi ve belgeyi temin etmek,
• Risk ve fırsatların değerlendirilmesi çalışmalarında görev alacak kişilerin görevlerini yerine getirmeleri amacıyla araç, gereç, mekân ve zaman gibi gerekli bütün ihtiyaçları karşılamak,

Risk ve Fırsatları Değerlendirme Ekibinin Görevleri:
• Tüm proseslerde risk ve fırsatları tanımlamak, risk ve fırsatların doğasını anlamak ve risk seviyesini belirlemek için risk analizi yapmak, riskin büyüklüğüne karar vermek ve derecelendirmek için risk değerlendirme yapmak,


Risk ve Fırsatları Değerlendirme Ekibinin Oluşturulması:
Risk ve fırsatları değerlendirme ekibi, aşağıdaki kişilerden oluşur:
• Üst Yönetim,
• Takım Liderleri,
• Kalite Yöneticisi,
• Süreçlerde yürütülen çalışmalar ile ilgili mevcut veya muhtemel risk ve fırsatlar konusunda bilgi sahibi çalışanlar,
6.0. UYGULAMA/YÖNTEM
Risk ve Fırsatların Belirlenmesi:

Risk ve Fırsatları Belirleme Şekilleri
Riskler aşağıdaki yöntemlerden biri veya birkaçı kullanılarak belirlenir,
• Beyin fırtınası
• Dâhili Analiz
• Eski Veriler
• İş Akış Analizi

Beyin Fırtınası: En az iki kişi ile yapılan, fikir yürütme ve tartışmaları içeren çalışmalardır. Grup çalışmasındaki tartışmalarda mülakat ve atölye çalışması sonuçları önemli bir temel oluşturmakla birlikte, bunların dışında yeni fikirler de ele alınır. Bu çalışmalar, mülakat ve atölye çalışmalarından elde edilen sonuçların pekiştirilmesi için önemli bir işlev görür.
Dâhili Analiz: Birimlerin personel toplantıları aracılığı ile yaptıkları müzakerelerdir.
Eski Veriler: Geçmişte yaşanmış olayların sebep ve kökenlerinin araştırılmasıdır.
İş Akış Analizi: Girdiler, görevler, sorumluluklar ve çıktıların bir süreç olarak ele alınıp incelenmesidir

Riskleri belirlemede bizlere yardımcı olabilecek sorular
• Hedeflerimize ulaşma yolunda neler yanlış gidebilir?
• Nerelerde sorun yaşanır?
• Başarısız olmamıza neden olabilecek işler nelerdir?
• Hangi alanlarda ya da yerlerde zayıfız?
• Faaliyetlerimiz hangi durum ya da olaylar karşısında aksayabilir, durabilir?
• En kritik bilgi kaynaklarımız nelerdir?
• En fazla harcama yaptığımız alanlar hangileridir?
• Takdire dayanan, bir kişi tarafından alınan kritik kararlar nelerdir?
• Hangi faaliyet veya süreçler daha karmaşıktır?

• Risk ve fırsatların belirlenmesi ve değerlendirilmesi, F.116 -Risk ve Fırsatları Belirleme & Değerlendirme Formu ile yapılır, aynı form ile de 3 er aylık periyotlarla takibi sağlanır.
• Risk ve fırsatlar, Risk ve fırsatları değerlendirme ekibi tarafından belirlenir.
• Risk ve fırsatlar belirlenirken kanıt esaslı karar alma prensibine göre operasyonel bilgiler toplanır ve değerlendirilir.
Risk ve Fırsat Puanı Belirlenmesi ve Analizi:
Risk Değerlendirme:
• Tespit edilmiş olan risklerin her biri ayrı ayrı dikkate alınarak olasılığı ve şiddeti belirlenir.
• Toplanan bilgi ve veriler ışığında belirlenen riskler; 5x5 L matris yöntemi kullanılarak analiz edilir.
Risklerin değerlendirilmesi, kuruluşun daha önceden belirlemiş olduğu amaç ve hedeflerine ulaşmasını etkileyebilecek beklenen ve beklenmeyen herhangi bir faktörün analiz edilerek etki ve olasılık açısından değerlendirilmesidir. Her riskin olma olasılığı ve etkisinin hesaplanması ile her bir risk için risk puanı bulunur. Daha önceden tespit edilmiş olan riskler gerçekleşme durumu ve gerçekleşmesi halinde hedef ve faaliyetler üzerindeki yaratacağı sonuçlar açısından değerlendirilir. Risklerin olasılık ve şiddetleri 1-5 arasında rakamlarla gösterilir. 1 rakamı olasılık için en düşük risk gerçekleşme oranını gösterirken 5 en yüksek olasılığın alacağı değer olacaktır. Etki açısından ise 1 rakamı riskin gerçekleşmesinin doğuracağı sonucun çok az önemi olduğu; 5 rakamı bu sonucun çok önemli olduğu anlamına gelir. Risklerin olasılık ve etki açısından 1 ila 5 arasında hangi değeri aldığı belirlenir.
RİSK DERECE HESAPLAMA TABLOSU

Olasılık puanı ve şiddet puanının çarpımı ile risk puanı hesaplanır ve risk değeri belirlenir.


OLASILIK DERECELENDİRME BASAMAKLARI
(1) Çok Küçük. Risk beklenmiyor, olma olasılığı çok zayıf.
(2) Küçük. Risk çok az. Alınan önlemler yeterli. Mevcut kontrol sistemini sürdürün.
(3) Orta Derece. Risk az da olsa mevcut. Hazırlıklı olmalı. İzlenmeli.
(4) Yüksek. Önemli derecede kontrol ve risk yönetimine ihtiyaç var.
(5) Çok Yüksek. Risk her an olabilir. Kontrol edilememesi durumunda faaliyeti derhal durdurun

ETKİ DERECELENDİRME BASAMAKLARI
(1) Çok Hafif. Herhangi bir kayıp yok
(2) Hafif. Kayda değer bir zarar ve kayıp yok, kıymetsiz.
(3) Orta Derece. Zarar var ancak telafisi mümkün
(4) Ciddi. Önemli zarar var, kayıp yüksek.
(5) Çok Ciddi. Telafisi mümkün olmayacak kadar büyük zarar

Analiz edilen riskler, kontrol tedbirlerine karar verilmek üzere etkilerinin büyüklüğüne ve önemlerine göre en yüksek risk seviyesine sahip olandan başlanarak sıralanır ve yazılı hale getirilir.
“Yüksek Risk” grubunda olan her risk için F-110 Acil Durum Eylem Plânı hazırlanmalıdır.
Acil Durum Eylem Plânında bulunan her risk için Acil Durum Planları Etkinlik Değerlendirmelerinin de yapılması gerekmektedir.
Risk ve Fırsat Kontrol Adımları:
• Analiz edilerek etkilerinin büyüklüğüne ve önemine göre sıralı hale getirilen risk ve fırsatlar F.116 -Risk ve Fırsatları Belirleme & Değerlendirme Formu üzerinde bulunan Risk ve Fırsatları Kontrol Periyotları ve Açıklamalar kısmında takip edilebilir.
• Kontrol periyotları riskin veya fırsatın derecesine göre sorumlu kişi tarafından belirlenir. Belirlenen periyotlar form üzerinde işaretlenir.
• Kontrol zamanı gelen risk/fırsat durumunu koruyorsa OK yazılır. Durumda herhangi bir değişiklik mevcutsa gerekli olan açıklama yazılır. (Değişen durumda eğer periyodunda değişmesi gerekiyorsa form üzerinden gerekli işaretlemelerin yapılması gerekir.
• Kararlaştırılan aksiyonlar, yapacak sorumlu kişi, termin tarihi bilgileri tanımlanır ve takip edilir.
• Belirlenen faaliyetler düzenli olarak izlenir, denetlenir ve aksayan yönler tespit edilerek tamamlanır.
• Belirlenen risk ve fırsatlar için kontrol tedbirlerinin hayata geçirilmesinden sonra yeniden risk ve fırsat seviyesi aynı form üzerinde yapılır.

Risklerin Öncelik Sıralaması:
Risklerin ölçülmesi sonucu elde edilen puanlar en yüksek puandan başlayarak önem derecesine göre sıralanır. Her birim kendi risk iştahı belirleyerek bu doğrultuda öncelik sıralaması yapar. Riskler her zaman puanlara göre değerlendirilmeyebilir. Yönetim; puanı düşük olsa bile, olasılığı çok düşük ancak etkisinin çok yüksek olduğu, yani hedefleri doğrudan etkileyebilecek risklere öncelik verebilir. Risklerin öncelik sırası belirlendikten sonra risklere verilecek cevaplar kararlaştırılır ve aksiyonlar belirlenir



Risklere Cevap Verme:
Risklere cevap verilmesi; idareler tarafından tespit edilen ve risk iştahları çerçevesinde değerlendirilen risklere verilecek cevap ve aksiyonların belirlenmesi, bu bağlamda beklenen tehditlerin azaltılması ve/veya ortaya çıkacak fırsatların değerlendirilmesidir. Risklere cevap vermenin amacı, riskin olasılığını ve/veya etkisini azaltarak öngörülen hedefe en etkin şekilde ulaşmaktır.

Belirlenen risklere cevap verilmesinde 4 yöntem kullanılmaktadır:
• Bilinçli bir kararla riski almak (kabul etmek),
• Kontrol etmek,
• Devretmek,
• Riskten kaçınmak.


KYS’nin etkinliğinin iyileştirilebilmesi ve sürdürülebilirliği için prosesler ile entegrasyonu sağlanır.

Lütfen sohbete katılmak için Giriş ya da Hesap açın.